Wij verzorgen juridisch advies en begeleiden procedures op het gebied van omgevingsrecht, overheidsprivaatrecht, ruimtelijk bestuursrecht, onteigeningsrecht, natuurrecht, horecarecht, algemeen bestuursrecht en subsidierecht, voor zowel overheden als marktpartijen.
§De Afdeling bestuursrechtspraak geeft een verdere verduidelijking van haar uitspraak Pasgeld-West, in de uitspraak van 16 september 2026. Daaruit volgt dat van een ruimtelijke ontwikkeling al sprake is als een plan meer of ander gebruik mogelijk maakt dan in de referentiesituatie. Zodra sprake is van zo’n ontwikkeling, kan de referentiesituatie niet worden gebruikt om in de voortoets stikstofeffecten tegen elkaar weg te strepen. Intern salderen kan onder voorwaarden nog wel als mitigerende maatregel in een passende beoordeling worden ingezet. De Afdeling geeft meer duidelijkheid over het begrip ruimtelijke ontwikkeling in haar uitspraak van 16 september 2026 ECLI:NL:RVS:2026:5497.
Lees verderNatuurrecht heeft de afgelopen decennia een steeds belangrijker rol gekregen in onze samenleving. Bij iedere ontwikkeling is aandacht voor natuurwaarden essentieel. De vraagstukken die daarbij spelen, vergen een grondige kennis van zowel het natuurrecht, het Europees recht, het waterrecht en de algemene wet bestuursrecht. Onze advocaten hebben die kennis in huis en helpen u met praktische oplossingen.
Lees verder
Binnen het omgevingsrecht staat de vraag centraal hoe gronden moeten worden gebruikt. In grote delen van Nederland gaat het daarbij om tegenstrijdige claims. Denk aan het transformeren van vervallen industrieterreinen naar woonwijken of de agrarische functies in de buurt van natuurgebieden, de aanleg van verharding versus de buffering van water. De regels over de fysieke leefomgeving, voorheen ruimtelijke ordening, bepaalt hoe het land wordt gebruikt, wat er gebouwd en aangelegd mag worden in relatie tot klimaatverandering, en waar de infrastructuur komt te liggen. Vaak gaat het ook over detailkeuzes als waar horeca, detailhandel of een hotel mag worden toegevoegd, of in welke woningen studenten mogen wonen.
Lees verderBinnen vastgoed staat de ontwikkeling van woningbouwlocaties en bedrijventerreinen centraal. Gemeenten, projectontwikkelaars en woningcorporaties lopen daarbij tegen een groot aantal vraagstukken aan. Denk daarbij aan het contractenrecht, erfdienstbaarheden, de regels over de fysieke leefomgeving, voorheen ruimtelijke ordening, natuurrecht, voorkeursrechten, onteigening, subsidieverlening, erfpacht, de regels rondom grondexploitatie en planschade en de vraag welke informatie die aan de overheid wordt gegeven vertrouwelijk kan blijven.
Lees verderOp vele terreinen hebben we te maken met de overheid. Primair geldt dan het bestuursrecht. Maar de overheid maakt ook veel gebruik van privaatrecht. Denk aan anterieure overeenkomsten, vaststellingsovereenkomsten of grondexploitatieovereenkomsten, of aan de uitvoering van overheidstaken in privaatrechtelijke rechtspersonen, zoals bijvoorbeeld afvalverwerking, onderwijs, (jeugd)zorg, energievoorziening.
Lees verderAls de overheid projecten wil uitvoeren: denk aan het (ver)leggen van wegen of verbreden van rivieren, aanleggen van woonwijken of natuurgebieden, probeert zij de grond die daarvoor nodig is eerst te kopen. Komt de overheid daar met de eigenaar van de grond niet uit, dan kan de overheid in het uiterste geval de eigenaar dwingen de gronden aan haar te verkopen. In dat geval gaat de overheid de grond onteigenen.
Lees verder